«Հայաստանն ինձ համար մի երկիր է, որի հետ հոգու յուրահատուկ, անբացատրելի կապ ունեմ» գերմանահայ ճարտարապետ Ալբերտ Սևինց

img_9101

ՀՀ սփյուռքի նախարարությունում Գերմանիայի Դյուսելդորֆ քաղաքից հյուրընկալված, մասնագիտությամբ ճարտարապետ Ալբերտ Սևինցի հետ զրուցել է «Հայերն այսօր»-ի թղթակիցը:

-Բարո՛վ եք եկել Հայաստան, հարգելի՛ հայրենակից. ինձ հետաքրքրեց Ձեր ազգանվան ծագումը. զանգեզուրցի՞ եք:

-Շնորհակալ եմ բարեմաղթանքի համար. ազգանվանս ծագումը ոչ մի կապ չունի այդ գեղեցիկ լեռնաշխարհի հետ, դա 18 տարի առաջ տրվել է թուրքական կառավարության կողմից: Ես ծնվել եմ Ստամբուլում, հորս արմատները Մարդինից են, մայրիկինս՝ Կայզերիից:

-Պարո՛ն Սևինց, ե՞րբ և ինչու՞ հայտնվեցիք Գերմանիայում:

-18 տարեկանում, 1978 թվականին դուրս եմ եկել Ստամբուլից, որովհետև իրավիճակը Թուրքիայում շատ ծանր էր, բացի դրանից՝ այդ տարիքում ուզում ես ճանաչել աշխարհը: Ես ընտրեցի Ռուրի՝ հին արդյունաբերական տարածքի Հերմե քաղաքը:

-18-ամյա պատանի էիք, լի՝ երազանքներով, ապագայի ծրագրերով…ի՞նչ տվեց Ձեզ Գերմանիա տեղափոխվելը, կարողացա՞ք բարձրագույն կրթություն ստանալ, ձեռք բերել մասնագիտություն և մասնագիտական հմտություններ:

-Դեռևս Ստամբուլում հորիցս սովորել եմ մեր ընտանեկան արհեստ-արվեստը՝ ոսկերչությունը, իսկ Գերմանիայում ուսանել եմ ճարտարապետություն, հմտություններ ձեռք բերել և աշխատել իմ մասնագիտությամբ:

-Պարո՛ն Սևինց, լինելով ազգությամբ հայ ճարտարապետ՝ ուսումնասիրե՞լ եք հայկական ճարտարապետության պատմությունը և արդյոք Ձեր նախագծերում օգտագործու՞մ եք մեր ճարտարապետությանը բնորոշ տարրեր:

-Ես ծանոթ եմ հայկական ճարտարապետությանը, սակայն ոչ շատ մանրամասնությամբ ու մասնագիտացված ձևով: Սովորաբար իմ նախագծերում օգտագործում եմ հայկական քարերը՝ տուֆը, գրանիտը, բազալտը…

-Ձեր բնակության երկրում, քաղաքում քաջատեղյա՞կ են հայկական ճարտարապետությանը:

-Ճանաչում են, բայց ոչ՝ շատերը: Նրանց հիմնականում դուր է գալիս հին հայկական եկեղեցաշեն ճարտարապետությունը:

-Հաճախակի՞ եք լինում Հայաստանում և, եթե գաղտնիք չէ, ասացեք, խնդրեմ՝ ո՞րն է Ձեր այցի գերնպատակը:

-Տարվա մեջ ես 4-5 անգամ եմ լինում Հայաստանում. 3 ամիս առաջ էլ այստեղ էի, իսկ Սփյուռքի նախարարությունում առաջին անգամ եղա, ուր հրավիրված էի: Առաջին անգամվա համար նախնական ծանոթություն ունեցա նախարարի հետ և նախարարության ծրագրերին: Հետագայում երևի կունենանք նաև համագործակցություն: Ես Հայաստանում կառուցապատման աշխատանքներով եմ լինում:

-Պարո՛ն Սևինց, այսօրվա հայկական ճարտարապետության արտաքին կառուցվածքն արդյոք դու՞ր է գալիս Ձեզ. նորաոճ շենքե՞րն եք հավանում, հնե՞րը…

-Իրականում ես դրանց միջև շատ տարբերություն չեմ տեսնում, որովհետև այսօրվա կառուցված շինությունները հին շինություններից ունեցած ազդեցություններով են կառուցվում, ուստի ես դրանց միջև շատ մեծ անջրպետ չեմ տեսնում:

-Իսկ, ընդհանրապես, ի՞նչ մտադրություն ունի պարոն Սևինցը՝ մշտապես ապրել Գերմանիայու՞մ թե՞ մի օր վերադառնալ ու մշտապես հաստատվել Հայաստանում:

-Ես Հայաստանի հյուսիսում, Գյումրիում ինչ-որ գործեր եմ անում՝ կառուցապատման հետ կապված, և այդ գործերի թիվը կշատանա. դրանք օգնության, օժանդակության սկզբունքներով են արվում:

-Պարո՛ն Սևինց, Դուք հայերեն չեք խոսում, իսկ Ձեր ընտանիքը ՝Ձեր տիկինը, երեխաները հայախո՞ս են …

-Նրանք բոլորը խոսում են հայերեն, կինս հայուհի է և արևելահայերենով է խոսում:

-ՀՀ սփյուռքի նախարարության «Դու ի՞նչ ես անում Արցախի համար» շարժումը ծանո՞թ է Ձեզ:

-Նախարարից տեղեկացա այդ մասին, շատ բան չգիտեմ ծրագրի մասին, սակայն լավ տպավորություն ունեմ և ողջունում եմ:

-Հնարավո՞ր է, որ Ձեր կառուցապատման աշխատանքներով օժանդակեք նաև Արցախին:

-Միանգամայն հնարավո՛ր է, հավանակա՛ն է:

-Վերադառնանաք Ձեր մանկության ու պատանության տարիներ, որոնք անցել են Ստամբուլում. ի՞նչ և ու՞մ եք հիշում Ձեր մանկությունից, որն ամենից շատ է տպավորվել Ձեր հիշողության մեջ, ո՞վ է այն մարդը, ով մեծ դերակատարում է ունեցել Ձեր կյանքում:

-Գուցե զարմանալի թվա Ձեզ, բայց ասեմ, որ իմ հոգում ու սրտում շատ է տպավորվել իմ մեծ պապը՝ Որդիք Գյուլբենկյանը, ում չեմ ճանաչել, ուղղակի շատ լավ բաներ եմ լսել նրա մասին. երևի դա՛ է մանկությունից ունեցած ամենավառ ու հաճելի հիշողությունը:

-Անշուշտ, հուզի՛չ է, պարո՛ն Սևինց…Կա՞ հայկական որևէ երգ, որը շատ եք սիրում ու երբեմն երգում եք, այսինքն՝ Ձեր հոգու երգը…

– Գերմանիայում երկար տարիներ ես երգել եմ հայկական երգչախմբում, սիրում եմ երգել, իսկ հոգուս երգը «Տեր ողորմյա»-ն է:

-Դուք ապրում եք մի երկրում, որտեղ ճշտապահությունն ու խստապահանջությունն ազգային ցայտուն ընդգծված հատկանիշ են համարվում. մենք էլ հաճախ կրկնում ենք «գերմանական ճշտապահություն» արտահայտությունը, դժվար չէ՞ր «դառնալ գերմանացի»:

-Այդ հարցերում շատ գերմանացիներից շատ ավելի գերմանացի եմ, այսինքն՝ ճշտապահ:

-Ձեզ Գերմանիայում ավելի շատ ճանաչում են որպես լավ մարդ թե՞ լավ մասնագետ:

-Կարող է այս հարցին այնքան էլ ճիշտ չպատասխանեմ. երևի ամեն մեկից՝ մի քիչ:

-Գերմանիայում մոտավորապես 3 միլիոն թուրք է ապրում. երբևէ առիթ ունեցե՞լ եք նրանց հետ հետ առնչվելու և ինչպիսի՞ հարաբերություններ են:

-Իմ շինարարությունում շատ թուրքեր են աշխատում, մաքուր, պարզ հարաբերություններ են ձևավորված, նրանք գիտեն, որ ես հայ եմ, և իմ տեսակետը Թուրքիայի պետության հանդեպ նույնպես նրանց համար պարզ է:

-Ստամբուլը Ձեր ծննդավայրն է, Գերմանիան՝ բնակության երկիրը, իսկ ի՞նչ է Հայաստանը, Հայրենիքը Ձեզ համար:

-Հայաստանը մի երկիր է, որի հետ հոգու յուրահատուկ, անբացատրելի կապ ունեմ:

Հարցազրույցը՝ Կարինե Ավագյանի

img_9088